آمپول و سرم - قسمت سوم : مسمومیت غذایی/اسهال و استفراغ

اسهال و استفراغ ، دو علامت بسیار شایع در مسمومیتهای غذایی هستند اما بهتر است اول یکی دو تا اصطلاح را توضیح بدهم :

اول - مسمومیت غذایی : زمانیست که بدن از طریق سیستم گوارشی با یک سری باکتری ها یا تک یاخته های خارج از بدن و یا مواد تولید شده از این موجودات میکروسکوپی مواجه میشود و چون خط اول مواجهه بدن با این غریبه ها ، سیستم گوارشی است لذا علائم دفاع طبیعی بدن و نیز علائم حضور این بیگانه ها ، در وهله اول در سیستم گوارشی دیده میشود

دوم - دفاع طبیعی بدن : بدن ما بطور طبیعی یک سری مکانیسمهایی برای دفاع در برابر عوامل بیرونی دارد نظیر : سدهای فیزیکی پوستی-مخاطی ، سیستم ایمنی (انواع گلبولهای سفید) ، مکانیسمهای فورس ماژور برای بیرون کردن عوامل خارجی نظیر عطسه ، سرفه ، آبریزش بینی ، اسهال ، استفراغ و ... ، تب ، درد ، التهاب ، ... ، فلور میکروبی نرمال ، ...

اعتقاد غلط : تجویز داروی ضد اسهال (دیفنوکسیلات یا لوپرامید) در موارد معمولی و خودمحدودشونده و قابل کنترل

همینجا میتوان سریعا نتیجه گرفت که اسهال و استفراغ در وهله اول ، بسیار هم چیز خوبی هستد!

سوم - فلور میکروبی نرمال : یعنی جمعیت باکتریها و قارچهایی که بطور طبیعی همراه با بدن ما و به واسطه مکانیسمهای دفاع طبیعی بدن ، در یک همزیستی مسالمت آمیز با ما زندگی میکنند. مکان حضور این فلور نرمال در تمامی سطح پوست ، داخل روده بزرگ ، داخل واژن ، حفره دهان و حلق وبینی و ... . این دوستان میکروسکوپی ، مکان حضورشان در سطح یا در داخل بدن ماست. تغذیه ای نامحسوس و قابل چشمپوشی از طریق ما دارند و در مقابل ، خدماتی ارائه میدهند نظیر تولید ویتامینهای گروه B و K و نیز تامین اسیدیته لازم برای سطوح بدن بطوریکه عامل بیگانه نتواند حضور یابد. تجویز بی رویه آنتی بیوتیکها و یا استفاده مکرر از صابونها و شوینده ها و خمیردندانهای "آنتی باکتریال" شدیدا به فلور نرمال صدمه زده و زمینه ساز مشکلات بزرگتر میشوند

همینجا میتوان سریعا نتیجه گرفت که در یک مسمومیت غذایی ، تامین فلور نرمال نیز یکی از پایه های بسیار مهم درمان است

به این ترتیب نتیجه میشود که جلوگیری از استفراغ و اسهال در مراحل اولیه خیلی لزومی ندارد زیرا اساس دفع سموم از بدن هستند

اقدام غلط : بسیاری از بیماران عجول ، حاضر به صبر برای گذراندن دوره بیماریشان نیستند و سریعا درخواست آمپول و سرم برای بهبود سریعتر میکنند!

مورد تاسف آور فرهنگی که به کرات مشاهده میشود اینست که بسیاری به محض اینکه در درمانگاهی تحت تزریق سرم قرار میگیرند گوشی موبایلشان را در میاورند و به چند جا تلفن میکنند که : آی الان من زیر سرمم و ...

واقعا اینگونه نگران کردن دیگران ، حرکتی بسیار زشت و دور از شئون اخلاقی و انسانی است. با هم دیدیم که سرم فقط یک محلول استریل آب-نمک یا آب-قند است که در بسیاری موارد تجویزش لزوم ندارد و حتی تجویزش هم در بسیاری اوقات نشاندهنده وخامت حال بیمار نیست (مگر مواردی خاص که بدلیل وخامت شرایط ، کار به بیمارستانهای مجهز میکشد نظیر تصادفات ، سقوط ، خونریزی های شدید و سنگین ، ...)  حالا خودتان قضاوت کنید که "زیر سرم بودن" چه فوائدی برای افراد میتواند داشته باشد؟

برگردیم سر بحث خودمان

به این ترتیب معلوم میشود که در مواجهه با یک فرد مبتلا به اسهال و استفراغ :

قدم اول - اقدامات حمایتی است یعنی تجویز آب و مایعات فراوان در کنار سعی در جایگزینی فلور نرمال. بهترین مایعات عبارتند از : آب خوراکی معمولی یا آب معدنی ، چای رقیق کم شیرین ، ماءالشعیر ، دوغ/ماست ، آبمیوه های خانگی ، محلول او.آر.اس

نکات قدم اول:

الف : دوغهایی که روی بطری آنها عبارت "گرمادیده" درج شده بدلیل اینکه فاقد باکتریهای مفید برای تامین فلور نرمال هستند لذا با نگاهی خوش بینانه صرفا به درد اصلاح اختلالات آب و الکترولیت میخورند

ب : ماست و دوغ ، بهتر است خانگی باشند. درست کردنشان هم کار سختی نیست. اگر به ماست و دوغ خانگی دسترسی نبود ، میتوان از ماست-بندیها یا لبنیاتیهای محلی تهیه نمود و نهایتا اگر چاره ای جز محصولات کارخانه ای نماند ، ماستهای "پروبیوتیک" یا بیوماس و دوغهای "کفیر" بهترین گزینه هایند

پ : اعتقاد غلط : به فرد مبتلا به اسهال ، نوشابه تجویز میشود!

نوشابه بدلیل اینکه یک محلول غلیظ قندی است هیچ فایده ای ندارد و فقط اسهال را تشدید میکند

ت : ماءالشعیر هم به شرطیکه یک نوشیدنی تخمیری واقعی باشد و در آن از رنگ دهنده ها و طعم دهنده ها (ولو مجاز) استفاده نشده باشد ، عامل بسیار خوبی برای تامین فلور رمال است

ث : اعتقاد غلط : فرد مبتلا به اسهال ، باید آب جوشیده بخورد!

آبهای قابل شرب ، اعم از لوله کشی و بسته بندی ، نیاز به جوشیدن ندارند

ج : رژیم غذائی باید مشتمل بر غذاهای معمولی روزانه باشد آنهم کم حجم و سبک. رژیم خاصی نیست. امثال کته و ماست و ... صرفا بدلیل سبک بودن و حضور ماست تجویز میشوند وگرنه فرقی با چلوخورشت ندارند

قدم دوم : اگر اقدامات حمایتی مذبور در طی یکی دو روز جواب نداد یا بیمار قادر به خوردن نبود یا دچار ضعف شدید و افت فشار علیرغم مصرف مایعات شد ، آنگاه میتوان برای بیمار سرم تجویز نمود

...

...

تا پست بعد که ادامه مباحث آمپول و سرم میباشد خدانگهدارتان

/ 5 نظر / 9838 بازدید
عسل

مطالب خيلي مفيدي بود. موفق و سلامت باشيد.

راد

سلام . آیا با تزریق سالانه واکسن آنفولانزا از شر سرماخوردگی و پنی سیلین درامان می مانیم ؟

راد

لطفا درباره مزایا و خطرات احتمالی واکسن آنفولانزا کمی توضیح دهید .

مریم

سلام این بادداشت تقریبا حدود یک سال پیش نوشته شده ، ولی حتما هنوز بروز هستید، نکته ای که خواستم بگم در مورد آبلیمو ست آبلیمو یک داروی بسیار مفید و دفع کننده سموم در دوران مسمومیت است که هیچ چیزی در این خصوص نگفتید. آیا دلیل خاصی دارد؟

پریا

سلام اول از همه تشکر میکنم بابت زحمتی که یرای این پست کشیدید.. ولی عگه بخوام نقد کنم این پست رو باید بگم که اصلا نميشه هیچی از این مطلب سردرآورد از هر دری گفتین منی که رشته پزشکی نخوندم خیلی سخت میتونم اون اطلاعاتی که میخوام رو از پست شما به دست بیارم به نظرم باید یه کم متن منسجم تر و جامع تر باشه.با سپاس دکتر جان